Ayva (Cydonia Oblonga)

meyve in Türkiye

Read my blog

Bilim adamları tarafından Cydonia Oblonga olarak bilinen ayva, çok yıllık bir bitki olup elma ve armutu da içeren gülgiller familyasına üyedir. Tarımı yapılan en kadim meyvelerden biri olduğu tahmin edilmektedir. Hatta eski tarihi kaynaklarda elma olarak adlandırılan meyvelerin aslında ayva olduğu, elmanın daha sonra rağbet görerek ayvanın yerini aldığı iddia edilmiştir. Ayvanın anavatanının Doğu Anadolu ve İran olduğu tahmin edilmektedir. Ayva bugün bütün dünyaya yayılmış ve hemen her ülkede az yada çok üretimi yapılmakla birlikte akrabası elma ve armut kadar revaç bulamamış ve üretimi de bu yüzden sınırlı kalmıştır. Günümüzde en büyük ayva üreticisi ülke Türkiye’dir. Türkiye tek başına dünya ayva üretiminin dörtte birine yakınını sağlamaktadır ve bunun yüzde 90’ı iç pazarda tüketilmektedir.

Ayva sert yapısı olan, dayanıklı, şekeri az ve tadı yoğun bir meyvedir. Bir seferde bir meyvenin yenmesinin zorluğu ve yarattığı doygunluk hissi nedeniyle “ayvayı yemek” deyimi zor bir duruma girmek anlamında Türkçe’ye girmiştir. Çoklukla taze meyve olarak tüketilen ayva, reçel, marmelat ve tatlı yapımında da kullanılır. Pişirme ve şeker eklenmesi ile yemesi daha kolay hale gelen ayva meyvesinin sağlığa birçok faydası vardır.

Anti-alerjik ve anti-oksidan özellikli bir meyve olan ayvanın faydaları arasında öksürüğe ve soğuk algınlığına iyi gelmesi, şekeri ve kolesterolü kontrol altında tutmaya yardımcı olması ile lifli ve doyurucu kıvamı ve düşük kalorisi sayesinde kilo vermeye ve sindrim sistemi sağlığına katkı yapma potansiyeli sayılabilir.

Ayva ağacı baharda beyaz renkli çiçekler açar. Meyvenin büyüyüp hasada hazır hale gelmesi sonbaharı bulur. Ayva yemek için en uygun zaman, Ekim ayıdır. Ayva bahara kadar taze olarak satın alınabilir.